Interview met Henk Nijland
Interview met wijkbewoner van het eerste uur: Henk Nijland
“Duiven-Zuidoost – de ‘Blijfwijk’ – werd begin jaren ’90 in sneltreinvaart gebouwd. Fotograaf en tekstschrijver Annette Kolkman (fotosentekst.nl) sprak met Henk en Wil Nijland, die de wijk van het eerste uur meemaakten. Een gesprek over stadsverwarming, lintjes knippen en het warme hart van de wijk.”
Duiven-Zuid in sneltreinvaart gebouwd
Twee wijken in vier jaar
Het klinkt bijna als fake news, maar in het kader van de groeikerntaak vanuit het Rijk verrees Duiven Zuid-Oost begin jaren negentig in slechts twee jaar tijd. Nog eens twee jaar later was ook de andere kant van de Eltensestraat gevuld met huizen. In totaal werden ruim 3200 woningen uit de grond gestampt, gebouwd op palen, zonder gasaansluiting maar allemaal aangesloten op de stadsverwarming.
Voor veel nieuwe bewoners was dat spannend: geen cv-ketel, maar stadswarmte. Nieuwkomers konden zelfs een gratis cursus volgen om elektrisch te leren koken, want dat is toch heel anders dan op de toen nog gebruikelijke gaspitten. Toch vlogen de huissleutels, na een bezoek aan de woonbeurzen in de sporthal, als zoete broodjes over de toonbank.
De blik van een wethouder én bewoner
Voormalig wethouder Henk Nijland maakte alles van dichtbij mee: als raadslid én als eerste bewoner van een levensloopbestendig huis aan de Rottemstraat.
Henk: “In die tijd waren inspraakprocedures beperkt. Er was wel een bezwarencommissie, maar die werkte voor de gemeente. Wij onderhandelden vooral met grondeigenaren. Als we het eens werden over herhuisvesting en vergoedingen, lag de weg vrij. We startten aan de Veldstraat en werkten gestaag richting Eltensestraat. Bouwen in de polder is uitdagend: afwatering is cruciaal. Daarom zie je zoveel waterpartijen in de wijk en moesten we heien voordat er überhaupt gebouwd kon worden.”
Het hart van de wijk
De straten rond het Eilandplein vormen het kloppend hart van Duiven-Zuid. Je bereikt ze alleen via een brug. De gemeente wilde de straten vernoemen naar eilanden in de Middenlandsezee, maar Nijland wist de commissie te overtuigen: “Wij hebben prachtige Nederlandse eilanden, dus waarom zouden we die namen niet gebruiken?”
Nog vóór de winkels op het Eilandplein werden gebouwd, realiseerde de gemeente een noodlocatie voor Super de Boer aan de Zilverschoon. “Mensen moeten eten, dus voorzieningen zijn belangrijk,” zegt Henk. “Ook kwam er een kinderdagverblijf, iets wat de overheid in die jaren actief stimuleerde. Inmiddels is kinderopvangvolledig geïntegreerd in het basisonderwijs en heeft het gebouw plaats gemaakt voor huizen.
Burgemeester Lichtenberg had bovendien plannen om de apotheek en andere medische voorzieningen van nabij het spoor, te verhuizen naar de flats bij het plein. De eigenaar werkte daar niet aan mee, maar dankzij De Wijkern, het consultatiebureau en fysiotherapie kreeg de locatie toch een belangrijke sociale functie.
Op één plek in Zuid was wel gas: de woningen rond de Burgemeester Kemmelaan. De Gamog claimde daar zijn concessierechten. Voor de rest van Duiven-Zuid hield de gemeente voet bij stuk: stadsverwarming werd de norm.
Duizend huizen per jaar
In sommige jaren leverde de gemeente meer dan duizend woningen op. Elke aannemer wilde zijn project feestelijk openen, waardoor Nijland talloze lintjes mocht doorknippen. “Een belangrijke mijlpaal was het viaduct dat Duiven Noord met Duiven Zuid verbindt, gerealiseerd met geld dat collega Nass bij het Rijk geld wist los te krijgen. Zo hoefde verkeer naar Zuid niet langer door het centrum”. Henk lacht: “Ik hou wel van een geintje. Op een antieke motor met een potjes helm op mijn hoofd reed ik door het lint het spoor over.”
Van zeehonden naar politiek
Nijland is van huis uit natuurmens. Hij studeerde biologie en ecologie in Wageningen en deed jarenlang onderzoek naar zeehonden bij het Rijksinstituut voor Natuurbeheer.
“Mijn vrouw Wil en ik wonen sinds 1974 in Duiven. In 1984 bezocht ik een paar keer raadsvergaderingen. Toenmalig VVD-voorzitter Paul Verhoeven zei: ‘Als dit je zo boeit, waarom word je geen lid?’ Voor ik het wist zat ik in de gemeenteraad en in 1992 werd ik wethouder. Het was toen net een fulltimebaan voor twee jaar. Mijn directeur bij natuurbeheer zei: ‘Doen! En als het niet bevalt, kun je na twee jaar terug.’ Uiteindelijk bleef ik twintig jaar.”
Wil vult lachend aan: “Ik dacht eerst: dat wordt niks, van de natuur ineens achter een bureau. Maar hij heeft er altijd veel plezier aan beleefd.”
Henk: “Ik hou niet alleen van dieren, maar ook van mensen. Mijn motto is: ‘Wandel door het leven en praat met iedereen’. Problemen komen vanzelf. Zelfs als je alles probeert voor te bereiden, gaat er altijd wel iets mis. Mijn ervaring met het observeren in de natuur kwam ook in de samenwerking met mensen goed van pas. Het hielp me keuzes te maken waardoor we met elkaar de beste oplossingen vonden.”
Al 34 jaar in Duiven Zuid-Oost
Wil: “Ik zag in 1991 op de woningbeurs dit levensloopbestendige huis. Ik nam meteen een optie. Henk was direct enthousiast. We wonen hier prachtig: uitzicht op de vijver, rust én reuring tijdens viswedstrijden. Ik bezoek ook regelmatig activiteiten in de Wijkern, een gezellige plek om leeftijdsgenoten te ontmoeten”
Henk glimlacht: “Tegenwoordig ben ik een enthousiaste fietser en zo heb ik al veel van Europa gezien. Maar vanuit mijn huiskamer geniet ik nog elke dag van de vogels die over het water scheren.”
